خداى تعالى با وى نموده ، چنانچه فرموده : « إِنَّ اللَّهَ اشْتَرى مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنْفُسَهُمْ وَ أَمْوالَهُمْ بِأَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَ » « 1 » تا آخر آيه ، يعنى به درستى كه خداى عزّ وجلّ خريده است از مؤمنان نفسها و مالهاى ايشان را به عوض آنكه بهشت از براى ايشان باشد . باب چهارم : در محبّت و انس است بدان كه محبّت غايت اقصى از مقامات و طبقهء اعلى از درجات است . و بعد از اين مقامى نيست مگر آنكه ثمره‌اى از ثمرات آن است مثل شوق و انس . و پيش از اين مقامى نيست مگر آنكه مقدّمه‌اى از مقدّمات اوست مثل صبر و زهد و ساير مقامات . و محبّت اگرچه نادر الوجود است امّا دلها خالى نيستند از تصديق به امكان آن . و امّا محبّت خدا كم كسى تصديق به آن نموده تا آنكه بعضى از اهل علم انكار امكان آن را نموده‌اند و گفته‌اند : محبّت خدا معنا به غير از مواظبت بر طاعت ندارد و امّا حقيقت محبّت محال است مگر با جنس و مثل . و چون منكر محبّت شده‌اند منكر انس و شوق و لذّت مناجات و ساير لوازم محبّت و توابع آن شده‌اند ، با آنكه آنچه در قرآن و حديث وحكايتهاى محبّان وارد شده صريح است برثبوتِ حقيقت [ m . a 80 ] محبّت خدا و لوازم آن بدون آنكه قابل تأويل باشد . امّا از شواهد قرآنى آيهء : « يُحِبُّهُمْ وَ يُحِبُّونَهُ » « 2 » يعنى خدا مؤمنان را دوست مىدارد و مؤمنان خدا را دوست مىدارند . و آيهء : « وَ الَّذِينَ آمَنُوا أَشَدُّ حُبًّا لِلَّهِ » « 3 » يعنى جماعت مؤمنان بيشتر محبّت به خدا مىدارند . و آيهء : « قُلْ إِنْ كانَ آباؤُكُمْ وَ أَبْناؤُكُمْ وَ إِخْوانُكُمْ » تا « أَحَبَّ إِلَيْكُمْ مِنَ اللَّهِ وَ رَسُولِهِ » « 4 » و معناى آيه در فصل سابق گذشت .

--> ( 1 ) . توبه : 111 . ( 2 ) . مائده : 54 . ( 3 ) . بقره : 165 . ( 4 ) . توبه : 24 .